Bu kampanyalarda kullanilan nefret dili aslinda çağdaş hukuk çerçevesinde ciddi yasal yaptirima uğrayacak türden. Hatta açikça suikast ve saldiri çağrisinda bulunulan bazi Facebook gruplari, yoğun şikayet sonucu Facebook yönetimince kaldirilmadiği sürece, her hangi bir yaptirimla karşilaşmiyor. Bu gruplari kuranlarin hesaplari silinmesi de çözüm olmuyor, çünkü akabinde yeni hesaplar açilip yeni gruplar kurulabiliyor.

 

sanal nefret gruplari konusunda sorularimizi yanitlayan Başkent Üniversitesi Iletişim Fakültesi öğretim üyesi ve Facebook: Görülüyorum Öyleyse Varim" (2009, Kalkedon Yayinlari) adli kitabin yazarlarindan Mutlu Binark, Facebook ve diğer sosyal ağlarda nefret gruplarinin ve dilinin engellenememesini, Türkiye'de nefret söylemine karşi etkin şekilde uygulanan yasalarin bulunmayişina bağliyor. Internet yoluyla işlenen suçlarin da düzenlendiği 5651 sayili yasada nefret dili, irkçi ve ayrimci duygularla suça teşvik gibi suçlar tanimlanmiyor. Bugüne kadar da bu paralelde gerekçelerle herhangi bir siteye ve/veya site kurucusuna yaptirim uygulanmiş değil. Halki kin ve düşmanliğa teşvik etme suçunun tanimlandiği 216. Madde de henüz internet yoluyla işlenen suçlarda akla gelmiyor.

Elbette Facebook'taki irkçi, etnik milliyetçi, mezhep ayrimci, cinsiyetçi ve homofobik söylem kullanan gruplar, buraya üye olanlarin çevrimdişinda da sahip olduğu siyasi aidiyetlerinin yansimasi. Ne var ki Facebook gibi son derece kolay ve hizli şekilde organize olunabilen bir platformun araci olarak kullanilmasi, bu duygularin 'normalleşme' ve 'kabul görme' hizini da"  artiyor.

 

YENI MEDYADA PROPAGANDANIN GÜCÜ

Kitabinin yazarlarindan Tuğrul Çomu, şu an için Facebook gibi sanal dünyalardaki siyasi örgütlenmelerin gündelik hayatta çok büyük değişiklikler yaratmadiğini söylüyor ve ekliyor: "Ancak kullanicilarin nefret söylemini doğal kabul etmeye başlamasiyla, bunlarin gerçek hayatta da tavir değişikliğine ister istemez yol açmasi kaçinilmaz".

Diğer taraftan gerçek dünyada hali hazirda ciddi örgütlenmeleri olan gruplar Facebook'u da kullanmaya başladiklarinda, normalde ulaşabileceklerinden çok daha büyük bir potansiyele ulaşiyor. Çomu'nun ifadesiyle 'yeni medya, klasik medyaya kiyasla çok daha etkin bir propaganda araci haline gelmiş durumda."

Nefret söylemi kullanan Facebook gruplari etnik, siyasi ve cinsel kimliklere yönelik olarak çok farklilik gösteriyor. Kimi sadece 'şahsen sevmeme" retoriği kullanirken, kimileri de karşi olunan gruba yönelik 'tehdit etme" ve 'yoketme"gibi eylemlere kullanicilari davet ediyor.

Son aylarda 'Kürt ve Türk" gibi etnik köken referansiyla yapilan aramalarda 500'den fazla Facebook grubuyla karşilaşiyoruz. Bunlarin küçük bir kismi anaakim siyasi görüş ifadesi olarak anti-PKK veya anti-terör görüşler içerirken, önemli bir bölümü nefret kelimeleri içermeyen bir grup başliği altinda, duvar panosu ve üye yorumlari bölümlerinde, irksal aşağilama ve yoketme ifadeleri barindiriyor. Bu gruplarin ortak özelliği bayrak, Atatürk, milli mücadele, Kuran gibi ortak milli ve dini değerleri başliklarinda olta' olarak kullanip üye toplamalari.

Örneğin bugün itibariyla 1 milyon 200 binden fazla üyesi bulunan 'Kürt açilimini desteklemiyorum, PKK destekçisi DTP'nin kapatilmasini istiyorum diyen 500,000,000 kişi bulurum (Uyan artik! Arkadaş Listeni davet et)" başlikli grubun duvarinda şu sözler yer aliyor: